ดวงตาเปรียบเสมือนหน้าต่างของหัวใจ และยังเป็นอวัยวะที่สำคัญที่สุดในการเรียนรู้และการใช้ชีวิต แต่ในยุคดิจิทัลที่เราต่างก้มหน้ามองจอสมาร์ตโฟน หรือจ้องหน้าจอคอมพิวเตอร์ทำงานกันวันละหลายชั่วโมง ดวงตาของเราต้องรับบทหนักกว่าคนยุคก่อนอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

น่าแปลกใจที่หลายคนมักดูแลสุขภาพส่วนอื่นๆ ของร่างกายเป็นอย่างดี แต่กลับมองข้ามสุขภาพตา และมักจะรอให้เกิดอาการผิดปกติ เช่น มองไม่ชัด ตาเจ็บ หรือปวดหัวก่อน ถึงจะยอมไปหาหมอ ซึ่งบางครั้งอาจสายเกินแก้ คำถามสำคัญที่คนรักสุขภาพควรทราบคือจริงๆ แล้วเราควรไป ตรวจวัดสายตาบ่อยแค่ไหนถึงจะเหมาะสม และช่วยถนอมดวงตาให้อยู่กับเราไปนานๆ ?

เช็กให้ชัวร์ ! เราควรตรวจวัดสายตาบ่อยแค่ไหน ? (แบ่งตามช่วงอายุ)

ความถี่ในการตรวจวัดสายตานั้นไม่ได้มีกฎตายตัวสำหรับทุกคน แต่ขึ้นอยู่กับช่วงอายุ ลักษณะการใช้งาน และปัจจัยเสี่ยงของแต่ละบุคคล ดังนี้

• วัยเด็กและวัยเรียน (6-18 ปี): เป็นวัยที่พัฒนาการทางสายตามีผลต่อการเรียนรู้โดยตรง เด็กบางคนเรียนไม่รู้เรื่องเพียงเพราะมองกระดานไม่ชัด ผู้ปกครองจึงควรพาบุตรหลานไปตรวจวัดสายตาอย่างน้อยทุก ๆ 1-2 ปี หรือทันทีที่เด็กเริ่มบ่นว่ามองไม่ชัดหรือชอบหยีตา
• วัยทำงาน (19-60 ปี): หากคุณมีค่าสายตาปกติและไม่มีปัญหาเรื่องโรคตา แนะนำให้ตรวจทุกๆ 2 ปี แต่สำหรับผู้ที่ใส่แว่นสายตา หรือใส่คอนแทคเลนส์เป็นประจำ ควรเข้ารับการตรวจวัดสายตาปีละ 1 ครั้ง เพื่ออัปเดตค่าสายตาให้เป็นปัจจุบันและตรวจเช็กสุขภาพกระจกตา
• วัยสูงอายุ (60 ปีขึ้นไป): เมื่ออายุมากขึ้น ความเสี่ยงต่อโรคตาเสื่อมตามวัยจะสูงขึ้นมาก เช่น ต้อกระจก ต้อหิน หรือจุดรับภาพเสื่อม จึงควรตรวจอย่างเคร่งครัดปีละ 1 ครั้ง เพื่อให้แพทย์สามารถตรวจพบความผิดปกติได้ตั้งแต่เนิ่นๆ

4 สัญญาณเตือน ! ที่บอกว่าคุณต้องรีบไปตรวจทันที (ห้ามรอรอบปี)

นอกจากการตรวจตามวงรอบปกติแล้ว หากร่างกายส่งสัญญาณเตือนเหล่านี้ คุณไม่ควรนิ่งนอนใจ และควรรีบไปพบผู้เชี่ยวชาญเพื่อตรวจวัดสายตาทันที

1. มองเห็นไม่ชัดเจนเหมือนเดิม: ไม่ว่าจะมองใกล้หรือมองไกล เริ่มเห็นภาพซ้อน หรือต้องใช้เวลาโฟกัสนานกว่าปกติ
2. ปวดศีรษะหรือปวดกระบอกตาบ่อยๆ : โดยเฉพาะช่วงบ่ายหรือหลังจากใช้สายตาหน้าจอคอมพิวเตอร์มาทั้งวันอาจเป็นอาการของภาวะสายตาล้า หรือค่าสายตาเปลี่ยน
3. สู้แสงไม่ได้: รู้สึกแสบตาเมื่อเจอแสงจ้า หรือเห็นแสงวาบคล้ายแฟลชกล้องถ่ายรูปในดวงตา
4. พฤติกรรมเปลี่ยน: ต้องหรี่ตามอง หรือต้องยื่นมือถือออกไปไกลๆ เพื่อให้อ่านตัวหนังสือชัดขึ้น

ประโยชน์ของการตรวจวัดสายตาที่มากกว่าแค่เรื่องตัดแว่น

หลายคนเข้าใจผิดว่าการไปร้านแว่นหรือคลินิกตา มีจุดประสงค์เพื่อไปตัดแว่นใหม่เท่านั้น แต่ความจริงแล้ว การตรวจวัดสายตาอย่างละเอียดโดยนักทัศนมาตรหรือจักษุแพทย์ คือการตรวจสุขภาพตาเชิงลึก การตรวจจะช่วยคัดกรองภัยเงียบที่มักไม่แสดงอาการในระยะแรก เช่น โรคต้อหินที่มีความดันลูกตาสูง หรือแม้แต่โรคทางกายอื่นๆ อย่าง เบาหวานขึ้นตา และความดันโลหิตสูง ซึ่งสามารถตรวจพบได้จากการมองผ่านเลนส์ตาเข้าไป การตรวจพบเร็วเท่าไหร่ ก็ยิ่งเพิ่มโอกาสในการรักษาและช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายได้มากเท่านั้น

ดวงตาเป็นอวัยวะที่บอบบางและซ่อมแซมได้ยาก การจัดสรรเวลาเพียงปีละครั้งเพื่อไปตรวจวัดสายตาจึงเป็นการลงทุนที่คุ้มค่าที่สุดเพื่อคุณภาพชีวิตของคุณเอง อย่ารอให้โลกมัวหมองก่อนจะเริ่มดูแล เพราะการป้องกันย่อมดีกว่าการรักษาเสมอ