ปลายปีเป็นช่วงที่คนไทยจำนวนมากเตรียมออกเดินทางท่องเที่ยวต่างประเทศ หลายคนให้ความสำคัญกับการซื้อประกันการเดินทางเพื่อรับมือเหตุการณ์ไม่คาดฝัน แต่สิ่งที่มักถูกมองข้ามคือ เมื่อเกิดเหตุฉุกเฉินขึ้นจริง ผู้เดินทางอาจยังต้องสำรองจ่ายค่ารักษาพยาบาล ค่าเดินทาง หรือค่าใช้จ่ายจำเป็นอื่นด้วยตนเองก่อน

แม้จะมีประกันคุ้มครองอยู่ก็ตาม “เคทีซี” หรือ บริษัท บัตรกรุงไทย จำกัด (มหาชน) ชวนผู้บริโภควางแผนการเดินทางในมิติที่กว้างกว่าการจัดงบประมาณและเลือกประกัน โดยให้ความสำคัญกับการบริหารสภาพคล่องทางการเงินควบคู่กันไป เพราะการเดินทางที่ดีไม่ใช่เพียงการเตรียมรับมือความเสี่ยง แต่ต้องพร้อมรับมือกับค่าใช้จ่ายที่อาจเกิดขึ้นโดยไม่คาดคิดได้ด้วยเช่นกัน

ความเสี่ยงของการเดินทาง ไม่ได้อยู่ที่เหตุการณ์ แต่อยู่ที่จังหวะที่ต้องจ่ายเงิน

ข้อมูลการเรียกร้องสินไหมประกันการเดินทางของบริษัท เอ็ม เอส ไอ จี ประกันภัย (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) ในช่วงเดือนมกราคมถึงมิถุนายน 2569 พบการเรียกร้องสินไหมค่ารักษาพยาบาลทั่วไป 3,743 รายการ กรณีกระเป๋าเดินทางและทรัพย์สินเสียหายหรือสูญหาย 3,474 รายการ และกรณีเที่ยวบินล่าช้า 2,596 รายการ

ขณะที่มูลค่าสินไหมสูงสุดต่อกรณีอยู่ที่ 5 ล้านบาท แม้ข้อมูลดังกล่าวจะเป็นสถิติจากบริษัทประกันภัยรายหนึ่ง ไม่ใช่ภาพรวมทั้งอุตสาหกรรม แต่สะท้อนให้เห็นว่าเหตุการณ์ไม่คาดฝันสามารถเกิดขึ้นได้จริง และบางกรณีอาจก่อให้เกิดภาระค่าใช้จ่ายจำนวนมากในเวลาอันสั้น ความเสี่ยงสำคัญจึงไม่ใช่เพียงความเสียหายที่เกิดขึ้น

แต่เป็นคำถามว่า "ใครต้องจ่ายก่อน และต้องจ่ายเมื่อไร" เพราะแม้ผู้เดินทางจะมีสิทธิได้รับความคุ้มครองตามกรมธรรม์ แต่ในบางกรณียังจำเป็นต้องสำรองค่าใช้จ่ายด้วยตนเองก่อน สถานการณ์เช่นนี้สะท้อนความเสี่ยงด้านสภาพคล่องทางการเงิน หรือ Liquidity Risk ที่ผู้บริโภคจำนวนมากอาจไม่ได้คำนึงถึงตั้งแต่เริ่มวางแผนเดินทาง

วงเงินประกันหลักล้าน ไม่ได้แปลว่ามีเงินพร้อมใช้หลักล้าน

หนึ่งในความเข้าใจที่คลาดเคลื่อนบ่อยคือการมองว่าวงเงินประกันเท่ากับเงินที่สามารถนำมาใช้ได้ทันที ในความเป็นจริง วงเงินประกันคือขอบเขตความรับผิดชอบสูงสุดของบริษัทประกันภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด ไม่ได้หมายความว่าผู้เอาประกันจะได้รับเงินตามวงเงินดังกล่าวในทุกกรณี หรือสามารถเข้าถึงเงินจำนวนนั้นได้ทันทีเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉิน

เคทีซีมองว่า การเลือกประกันการเดินทางไม่ควรพิจารณาเพียงวงเงินคุ้มครองหรือค่าเบี้ยประกัน แต่ควรพิจารณาควบคู่กับเงื่อนไขการสำรองจ่าย ขั้นตอนการเรียกร้องสินไหม ช่องทางติดต่อฉุกเฉิน และขอบเขตความคุ้มครองในแต่ละกรณี เพราะรายละเอียดเหล่านี้ส่งผลต่อความสามารถในการรับมือสถานการณ์จริงมากกว่าตัวเลขวงเงินเพียงอย่างเดียว

ประกันช่วยโอนความเสี่ยง แต่เงินสำรองช่วยแก้ปัญหาเฉพาะหน้า

ในมุมการวางแผนการเงิน ประกันภัยและเงินสำรองฉุกเฉินมีบทบาทที่แตกต่างกัน โดยประกันภัยช่วยลดผลกระทบจากเหตุการณ์ไม่คาดฝัน ขณะที่เงินสำรองฉุกเฉินช่วยรองรับค่าใช้จ่ายที่ต้องชำระในทันที เช่น ค่ารักษาพยาบาล ค่าเดินทางที่เปลี่ยนแปลงกะทันหัน หรือค่าใช้จ่ายจำเป็นระหว่างรอการพิจารณาสินไหม

ดังนั้น การเตรียมตัวก่อนเดินทางจึงไม่ใช่เพียงการเลือกซื้อประกันที่เหมาะสม แต่ควรมีสภาพคล่องทางการเงินเพียงพอสำหรับรับมือกับเหตุการณ์ไม่คาดคิด เพื่อให้การเดินทางเป็นไปอย่างราบรื่นและไม่กระทบต่อแผนการเงินในระยะยาว

บัตรเครดิตช่วยเพิ่มความคล่องตัว แต่ไม่ใช่เงินออม

บัตรเครดิตเป็นเครื่องมือที่ช่วยเพิ่มความคล่องตัวทางการเงินระหว่างเดินทาง โดยเฉพาะเมื่อเกิดค่าใช้จ่ายฉุกเฉิน อย่างไรก็ตาม วงเงินเครดิตไม่ใช่เงินออม และทุกยอดใช้จ่ายยังคงเป็นภาระที่ต้องชำระคืนตามกำหนด ผู้บริโภคจึงควรใช้บัตรเครดิตเพื่อบริหารสภาพคล่องระยะสั้น ควบคู่กับการมีเงินสำรองฉุกเฉินที่เพียงพอ

นอกจากนี้ นักเดินทางจำนวนมากอาจยังไม่ทราบว่าบัตรเครดิตบางประเภทมีความคุ้มครองประกันการเดินทางหรือประกันอุบัติเหตุจากการเดินทางภายใต้เงื่อนไขที่กำหนด สำหรับบัตรเครดิตเคทีซีบางประเภท ผู้ถือบัตรอาจได้รับสิทธิประโยชน์ด้านความคุ้มครองการเดินทางอยู่แล้ว จึงควรตรวจสอบสิทธิประโยชน์ที่มี เปรียบเทียบกับความเสี่ยงของแต่ละทริป และพิจารณาซื้อความคุ้มครองเพิ่มเติมเฉพาะส่วนที่จำเป็น

ประกันช่วยให้เรารับมือกับความเสียหาย แต่สภาพคล่องช่วยให้เรารับมือกับสถานการณ์ตรงหน้า เพราะในวันที่เกิดเหตุฉุกเฉิน คำถามสำคัญอาจไม่ใช่แค่ว่าเรามีความคุ้มครองเท่าไร แต่อยู่ที่ว่าเรามีเงินพร้อมใช้เมื่อจำเป็นหรือไม่ การวางแผนที่ดีจึงไม่ใช่แค่การมีประกัน แต่ต้องเข้าใจทั้งความคุ้มครอง สภาพคล่อง และภาระทางการเงินควบคู่กันไป